«Ναι» στην ανεξαρτησία ψήφισε το Μαυροβούνιο

[ΑΡΕΙΑΝΟΣ]

[Rikela]

emeis den exoyme kanei katagrafi akoma, eno oi alloi aneksartopoioyntai.

[priest]

Άρθρο του Χρήστου Ράπτη στο PaperMagazine της 3/6/2006

Βαλκανική Σαλάτα

Την περασμένη Κυριακή, οι πολιτες του Μαυροβουνίου, μίας από τις έξι ομόσπονδες δημοκρατίες της πρώην Γιουγκοσλαβίας, ψήφισαν κι αυτοί υπέρ της ανεξαρτησίας τους από την ομοσπονδία Σερβίας-Μαυροβουνίου σε ποσοστό 55,4%


Ετσι ήρθε και επίσημα το τέλος της Γιουγκοσλαβίας έτσι όπως άρχισε να σχηματίζεται το 1918 και ολοκληρώθηκε από τον Τίτο το 1945. Είχε προηγηθεί η -αναίμακτη- απόσχιση της Σλοβενίας και της ΠΓΔΜ, η αιματηρή ανεξαρτησία της Κροατίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, ενώ μένει ανοιχτό το αίτημα του Κοσόβου για ανεξαρτησία, όπως και η υπόθεση της Βοϊβοντίνα, στη βόρεια Σερβία, που δεν έχει γίνει θορυβωδώς αντιληπτή και ευρύτερα γνωστή.
Σε ότι όμως αφορά στις χώρες που αποτελούσαν την άλλοτε κραταιά Γιουγκοσλαβία, όλες πλέον αποτελλούν ανεξάρτητα κράτη, με αποτέλεσμα να αλλάζει δραματικά ο χάρτης στα Βαλκάνια και φυσικά στην Ευρώπη.
Είναι λάθος το επιχείρημα που συχνά ακούγεται " μα δεν έχουμε αλλαγή ουσιαστική αφού δεν έχουμε αλλαγή συνόρων και απλώς τα κράτη επανήλθαν στην προτέρα κατάσταση. Αντιθέτως. Έχουμε αλλαγή συνόρων. Ουσιαστικά η Γιουγκοσλαβία επανήλθε στην προ του 1914 κατάσταση όταν υπήρχε μόνο Σερβία και η υπό ενσωμάτωση περιοχή της σημερινής ΠΓΔΜ.
Αλλαγή χάρτη δεν έχουμε μόνο όταν συμβαίνει αλλαγή συνόρων μετά από πόλεμο αλλά και μετά από διπλωματικές και πολιτικές λύσεις. Για παράδειγμα, πριν από λίγα χρόνια η Ελλάδα συνόρευε βορειοδυτικά με τη Γιουγκοσλαβία- τώρα συνορεύει με την ΠΓΔΜ-, η Αυστρία συνόρευε με τη Γιουγκοσλαβία-τώρα με τη Σλοβενία-, η Αλβανία συνόρευε με τη Γιουγκοσλαβία- ενώ τώρα με το Μαυροβούνιο, το Κόσοβο και την ΠΓΔΜ.
Αν αυτό δεν είναι αλλαγή συνόρων τότε τι είναι;
Το αμέσως επόμενο ερώτημα αφορά εκ των πραγμάτων στο τι μπορεί αυτό να σημαίνει για τις "σταθερές" χώρες (αν και η Γιουγκοσλαβία σταθερή ήταν πριν από λίγα χρόνια...) και πως επηρεάζεται άμεσα η γεωπολιτική ισορροπία.
Είναι προφανές ότι στην περίπτωση της Ελλάδος η επικείμενη αναγνώριση τουν Κοσόβου ως κράτος-μορφώματος-προτεκτοράτου σημαίνει αφενός ισχυροποίηση (τουλάχιστον ηθικοεθνικά) της Αλβανίας και αφετέρου απίσχνανση και αποσταθεροποίηση της ΠΓΔΜ. Ως κατοικούμενη κατά το 1/3 από αλβανόφωνους είναι έτοιμη να ζήσει τον κίνδυνο της διάλυσης όταν η μειονότητα αυτή αποφασίσει να διεκδικήσει για τον εαυτό της το καθεστώς Κοσόβου.
Έχει άραγε κανείς την αφέλεια να πιστεύει ότι όλα αυτά δεν έχουν καμμία σχέση με την Ελλάδα και την αφήνουν ανεπηρέαστη;