Ελληνικό Σύστημα Έρευνας και Τεχνολογίας ή μια ουτοπία;!;
Στην ενότητα καινοτομία & επιχειρηματικότητα του ICT Forum 2007. τελευταίος από τους κύριους ομιλητές εμφανίστηκε ο Γενικός Γραμματέας Έρευνας και Τεχνολογίας, Ιωάννης Τσουκαλάς. Η παρουσία του κορυφαίου στελέχους της ΓΓΕΤ, με ισχύ αντίστοιχη υπουργού, και τα όσα δήλωσε ο καθηγητής του ΑΠΘ -με την αποποίηση πως δεν εκφράζουν απαραίτητα τον φορέα που εκπροσωπεί αλλά μονάχα τον ίδιο προσωπικά- ενισχύουν περαιτέρω την αίσθηση αυτή.
1. “Η παιδεία οφείλει να είναι πρώτη, η έρευνα και η καινοτομία ακολουθούν, από τη μεταπτυχιακή εκπαίδευση και μετά.”
2. “Πανεπιστημιακό σύστημα στη χώρα δεν υπάρχει, υπάρχει ομάδα από δυνάμεις αριστείας που καταπιέζονται από άθλιους μέσους όρους.”
3. “Η τυραννία της μετριότητας και του μέσου όρου είναι και η εικόνα της χώρας γενικότερα. Η χώρα προχωρά με τις εξαιρέσεις της. Αυτό, ωστόσο, δεν είναι δυναμικό μοντέλο ανάπτυξης.”
4. “Τα ελληνικά πανεπιστήμια είναι ο μοναδικός οργανισμός που γνωρίζω στον κόσμο όπου οι πελάτες συμμετέχουν άμεσα και ενεργά στη διοίκηση. Είναι σαν ο επισκέπτης ασθενής να ψηφίζει τη διοίκηση του νοσοκομείου.”
5. “Ένα σύστημα αποτελείται από τις καταστατικές εξισώσεις του, τις αρχικές και τις οριακές του συνθήκες. Στην Ελλάδα δεν έχουμε τίποτα από τα τρία. Επομένως δεν έχουμε σύστημα. Και αυτό δεν μας οδηγεί πουθενά.”
6. “Μελέτη του ΟΟΣΑ υποδεικνύει πως ένα προϊόν για να είναι βιώσιμο, πρέπει να απευθύνεται σε πληθυσμό τουλάχιστον 40 εκατομμυρίων. Από όσο γνωρίζω, είμαστε λιγότεροι. Επομένως, η εξωστρέφεια είναι μονόδρομος.”
7. “Η έρευνα και η τεχνολογία μετατρέπουν το χρήμα σε γνώση. Η καινοτομία μετατρέπει τη γνώση σε χρήμα.”
8. “Το μόνο που δεν μας λείπει είναι τα χρήματα. Το ποσό που δαπανάται για έρευνα και τεχνολογία είναι μεγαλύτερο από τις συνολικές δαπάνες για την παιδεία. Πού είναι όμως η έρευνα, πού είναι η επιχειρηματικότητα, πού είναι η τεχνολογία;”
Αναρωτιέμαι, εφόσον υπάρχει σε αυτό το επίπεδο η διαπίστωση των προβλημάτων, η βούληση για τη λύση τους και η γνώση των καλών πρακτικών, για ποιο λόγο όλα αυτά δεν μετουσιώνονται σε αποφάσεις ικανές να αναστρέψουν την υφιστάμενη κατάσταση;
Είναι τόσο σαθρό το κοινωνικό υπόστρωμα και τόσο καλά εδραιωμένη η “τυραννία του μέσου όρου” που δεν επιτρέπει την κινητικότητα, τη βάσιμη ελπίδα για ένα μέλλον με λαμπρές προοπτικές;
1. “Η παιδεία οφείλει να είναι πρώτη, η έρευνα και η καινοτομία ακολουθούν, από τη μεταπτυχιακή εκπαίδευση και μετά.”
2. “Πανεπιστημιακό σύστημα στη χώρα δεν υπάρχει, υπάρχει ομάδα από δυνάμεις αριστείας που καταπιέζονται από άθλιους μέσους όρους.”
3. “Η τυραννία της μετριότητας και του μέσου όρου είναι και η εικόνα της χώρας γενικότερα. Η χώρα προχωρά με τις εξαιρέσεις της. Αυτό, ωστόσο, δεν είναι δυναμικό μοντέλο ανάπτυξης.”
4. “Τα ελληνικά πανεπιστήμια είναι ο μοναδικός οργανισμός που γνωρίζω στον κόσμο όπου οι πελάτες συμμετέχουν άμεσα και ενεργά στη διοίκηση. Είναι σαν ο επισκέπτης ασθενής να ψηφίζει τη διοίκηση του νοσοκομείου.”
5. “Ένα σύστημα αποτελείται από τις καταστατικές εξισώσεις του, τις αρχικές και τις οριακές του συνθήκες. Στην Ελλάδα δεν έχουμε τίποτα από τα τρία. Επομένως δεν έχουμε σύστημα. Και αυτό δεν μας οδηγεί πουθενά.”
6. “Μελέτη του ΟΟΣΑ υποδεικνύει πως ένα προϊόν για να είναι βιώσιμο, πρέπει να απευθύνεται σε πληθυσμό τουλάχιστον 40 εκατομμυρίων. Από όσο γνωρίζω, είμαστε λιγότεροι. Επομένως, η εξωστρέφεια είναι μονόδρομος.”
7. “Η έρευνα και η τεχνολογία μετατρέπουν το χρήμα σε γνώση. Η καινοτομία μετατρέπει τη γνώση σε χρήμα.”
8. “Το μόνο που δεν μας λείπει είναι τα χρήματα. Το ποσό που δαπανάται για έρευνα και τεχνολογία είναι μεγαλύτερο από τις συνολικές δαπάνες για την παιδεία. Πού είναι όμως η έρευνα, πού είναι η επιχειρηματικότητα, πού είναι η τεχνολογία;”
Αναρωτιέμαι, εφόσον υπάρχει σε αυτό το επίπεδο η διαπίστωση των προβλημάτων, η βούληση για τη λύση τους και η γνώση των καλών πρακτικών, για ποιο λόγο όλα αυτά δεν μετουσιώνονται σε αποφάσεις ικανές να αναστρέψουν την υφιστάμενη κατάσταση;
Είναι τόσο σαθρό το κοινωνικό υπόστρωμα και τόσο καλά εδραιωμένη η “τυραννία του μέσου όρου” που δεν επιτρέπει την κινητικότητα, τη βάσιμη ελπίδα για ένα μέλλον με λαμπρές προοπτικές;